De Waalcrossing: horror op de Waal die we nooit mogen vergeten

Door Jurgen Smit 20 september 2017

Tijdens de Tweede Wereldoorlog vond in Nijmegen de Waalcrossing plaats. Wat weet jij eigenlijk over dit stukje Nijmeegse geschiedenis? 

Wanneer vond de Waalcrossing plaats?

De Waalcrossing vond plaats op 20 september 1944, zo lezen we op de website van het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis. Een paar dagen eerder, op 17 september 1944 startte operatie Market Garden. Luchtlandingstroepen en grondtroepen werden ingezet met als doel het land boven de rivieren te bevrijden van de Duitsers. Via Nijmegen hoopten de troepen naar Arnhem te komen. Op 20 september gaf generaal Gavin het bevel om met bootjes de Waal over te steken, met als doel de spoorbrug en de Waalbrug in handen te krijgen.

Wat gebeurde er precies die dag?

Op 20 september 1944 luidde er om 15.00 uur een fluitsignaal. Zesentwintig canvasbootjes vol Amerikaanse, en ook een aantal Britse geallieerden begonnen na het horen van het fluitje met het oversteken van de Waal. Al gauw kwamen de bootjes onder moordend vuur te liggen. Van de zesentwintig bootjes konden er maar elf terugvaren. In totaal staken de bootjes 5 keer de Waal over.

Was Nijmegen toen bevrijd?

Ja, in de loop van de avond van 20 september 1944 was Nijmegen officieel bevrijd. Ondanks deze bevrijding verliep operatie Market Garden niet zoals gehoopt. De bedoeling was om Arnhem en Nijmegen ‘tegelijk’ te bevrijden van de Duitsers en zo door te trekken naar het Noorden. Het lukte de geallieerden echter niet om de brug over de Rijn bij Arnhem in te nemen. Mede hierdoor werd het noorden en westen van Nederland niet bevrijd en kreeg dat gebied te maken met de hongerwinter.

Hoeveel geallieerden zijn er omgekomen?

Wist jij dat onze stadsbrug de Oversteek precies ligt op de plek van de Waalcrossing? De brug is een eerbetoon aan de 48 geallieerde militairen die tijdens de Waalcrossing zijn omgekomen. Als eerbetoon aan deze soldaten wordt nog dagelijks de ‘Sunset March’ gehouden. Tijdens de Sunset March worden op de brug De Oversteek 48 lantaarns, dus voor elke gesneuvelde soldaat één, tijdens zonsondergang paar voor paar verlicht. Tijdens die verlichting loopt er een oorlogsveteraan mee in het tempo waarin de lampen aan gaan. Zo worden de soldaten die hun leven gaven voor de bevrijding herdacht.

Op het nieuwe monument staan 49 namen. staan 49 namen. Jack D. Howard sneuvelde op 21 september 1944 in de buurt van Visveld, maar zijn naam is op het nieuwe monument toch gehandhaafd. Van Norris B. Case staat niet met zekerheid vast dat hij op 20 september 1944 bij de oversteek is overleden, maar zijn naam is wel op het nieuwe monument toegevoegd.

Is er een monument?

De Waalcrossing is natuurlijk een enorm heftige gebeurtenis geweest waarbij veel Nijmegenaren, geallieerden en Duitse soldaten zijn omgekomen. Ter nagedachtenis aan de soldaten die hun leven gaven om Nijmegen te bevrijden is er een monument opgericht aan de Lentse zijde van de Waal.

Heb je nog aanvullingen of beeldmateriaal? Wij zien het graag tegemoet!

 

adv.